Trang chủ Diễn đàn Bảo vệ sở hữu trí tuệ của doanh nghiệp

Bảo vệ sở hữu trí tuệ của doanh nghiệp

Nếu một công nghệ/tri thức của công ty là một tài sản giá trị, làm thế nào để giữ giá trị đó khỏi suy hao? Làm thế nào để giữ giá trị này trong các thời điểm quan trọng như nâng cấp hệ thống điều khiển hay trong quá trình thay đổi/chuyển giao?

Cùng với tất cả các tài sản hữu hình như cổ phiếu, bất động sản, hệ thống kết cấu cơ sở hạ tầng và các thành phần khác, sở hữu trí tuệ của một công ty (Intellectual Property - IP) là một trong những tài sản có giá trị lớn nhất. Xét theo nhiều khía cạnh, IP có thể có giá trị cao nhất khi nó có ảnh hưởng quyết định lên tất cả các khu vực hoạt động khác liên quan. Các công ty cần phải nhận thức được sự đa dạng của các hình thức mất và cần bảo vệ IP tại những thời điểm khi nó đặc biệt dễ bị tổn thương.
Một IP của công ty bắt đầu với các yếu tố cơ bản nhất của tiến trình: động lực và các mối quan hệ cân bằng hóa học của các thành phần và cách chúng phản ứng. Thông tin được hiển thị qua màn hình điều khiển. Trong một số khía cạnh của vấn đề, bản thân người điều khiển và kiến thức của họ cũng đủ để đảm bảo chất lượng hoạt động. Tuy nhiên, do tình hình ngày nay về các vấn đề thay đổi trong cơ cấu nguồn nhân lực và số lượng các hệ thống có khả năng đạt được đến cuối vòng đời, giữ các hoạt động gần gũi về các vấn đề IP hiện đang có tầm quan trọng hơn bao giờ hết.
"ARC Advisory Group đã tính toán được con số  65 tỉ USD có thể thu được nếu các hệ thống kiểm soát có thể đạt được đến cuối vòng đời hữu ích của họ", ông Taylor-Betty McDevitt, giám đốc kinh doanh cho DCS Invensys Operations Management cho biết. "Hoặc là họ không còn được hỗ trợ, hoặc người dùng của họ không thể cạnh tranh trên thị trường bởi vì hệ thống như vậy là cũ và có ít tính năng hơn so với đối thủ cạnh tranh đang chạy một hệ thống mới hơn, mạnh mẽ hơn với khả năng điều khiển tiên tiến và các tính năng khác cho phép họ đạt được năng suất cao hơn".
Ken Keiser, quản lý tiếp thị PCS7cho Siemens, đã tận mắt nhìn thấy tầm quan trọng khi mà thông tin về khách hàng và những kiến thức tập thể mất đi khi nhân viên nghỉ việc. "Đó là điều mà rất nhiều công ty không muốn vì họ đã đặt rất nhiều nỗ lực vào việc cấu hình cấu trúc bộ điều khiển và họ không muốn mất nó hoặc tái cấu trúc lại nó", ông nói. "Không chỉ vậy, xét về doanh thu, với việc nghỉ hưu và những hình thức mất mát khác của kiến thức về quá trình hoạt động và về hệ thống kiểm soát, những người còn lại chỉ biết khoảng 90% thông tin về những gì trong đó và họ không muốn mất đi những kiến thức đó".
Bảo tồn tài nguyên của con người trong IP
Bình luận của Keiser phản ánh vấn đề thay đổi về nguồn nhân lực. Một vấn đề rất phổ biến hiện nay là mất mát của các nhà điều hành giàu kinh nghiệm, hoặc thông qua các vấn đề hưu trí hoặc do áp lực chi phí. Các công ty đang cố gắng để thay thế các kiến thức mang trong đầu của một nhân viên cũ sau khi người đó được thay thế bởi một người có kinh nghiệm ít hơn và có thể được đào tạo ít hơn. Cách thức tốt nhất mà một nhà khai thác nhận thấy sau nhiều năm đó chính là quản lý công việc theo hệ thống điều khiển.
"Một trong những mục tiêu của IP mà khách hàng có được là những kiến thức về cách xây dựng dự án để có thể vận hành theo cách thức an toàn nhất, hiệu quả, và hiệu quả hơn", ông Chris Morse, giám đốc sản phẩm Honeywell Process Solutions nói. "Khi bạn khởi động một nhà máy mới, đầu tiên là xin cấp giấy phép của địa phương, xây dựng nhà máy và đào tạo người điều khiển, tìm cách cho nhà máy chạy tốt nhất sau đó về nhà. Sau 15 năm, nhà máy thu được những doanh số nhất định trong điều kiện của giấy phép hoạt động. Nền tảng tri thức đầu tư sau đó sẽ bị suy hao. Có những sản phẩm mà việc nắm bắt kiến thức về khai thác là tốt nhất. Điều đó được cụ thể bằng việc tự động hoá hoặc tự động hóa một phần các thủ tục mà họ sử dụng, giúp nắm giữ IP và đưa nó vào DCS để một thủ tục đặc biệt luôn luôn thực hiện trong cùng một cách. Cách thức cấp giấy phép dự kiến sẽ được thực hiện, và điều hành tốt. Điều đó dẫn bạn đến một vị trí tốt hơn về  nhiều mặt như tính an toàn, hiệu quả, và khả năng hoạt động nói chung".
Nhưng làm thế nào để đưa các kiến thức đó vào cuộc sống thực tế? John Murray, giám đốc phát triển kinh doanh toàn cầu cho nền tảng MOD 300 của ABB không nghĩ rằng quá cần thiết như đang hình dung. " Có lẽ thuật ngữ này bị lạm dụng, nhưng cái mà nó đang làm là làm sao để có những quá trình thực sự xuất sắc", ông nói. " Nếu đó là một phần cần thiết đối với họ, họ sẽ có những suy nghĩ về vấn đề này. Nếu không, họ có lý do để không cần ý thức đến nó".

Bảo quản máy IP
Nếu tìm hiểu  thông tin từ một người không đủ lớn thì việc hiểu những gì đang xảy ra bên trong bộ điều khiển lại có những khó khăn riêng của mình. Mã điều khiển là những gì thực sự chạy trong nhà máy, do đó, nó luôn luôn là hiện tại. Tuy nhiên, sự hiểu biết về việc con người đang cho nó làm có thể không chính xác. Điều này có thể là kết quả của những thông tin xấu và nghèo nàn khi mà tài liệu không còn phản ánh thực tế. Một số công ty dựa vào các thông tin trên để thay đổi hệ thống của họ. Những người khác thì bỏ nó đi.
Mark Bitto, giám đốc phát triển kinh doanh toàn cầu của ABB Harmony cho dòng sản phẩm gia đình  Infi 90 nói rằng bạn có thể nói rất nhiều về chiến lược của một nhà máy bằng cách nhìn vào mã điều khiển. Ông gợi ý, "Nếu hệ thống điều khiển đã được cài đặt cho 10 hoặc 15 năm, những ứng dụng đã được chứng minh, tinh chỉnh, và đang chạy theo cách mà họ muốn chúng làm. Đó là trong các ứng dụng, chúng ở chế độ hoạt động, trong đồ họa, các HMI, chiến lược báo thức, và cách vận hành tương tác với hệ thống. Nếu bạn nhìn vào mức độ điều khiển, theo thông lệ tốt nhất là nên nhìn trong tài liệu về ứng dụng logic kiểm soát quá trình. Để di chuyển sang một nền tảng điều khiển mới, một nguy cơ có thể xảy ra là bạn không có một phương pháp chính xác để mở cổng vào hệ thống mới. Nếu không có phương pháp đó, bạn cần tái cấu trúc, tái thiết kế, tái kiểm chứng… Điều đó làm xuất hiện những chi phí rủi ro trong thực tế. Bạn cần một phương pháp để có những gì bạn có và chuyển nó vào bất cứ nền tảng bạn muốn di chuyển nó vào".
Vấn đề là cố gắng để có phương thức xử lý hiệu quả về những gì thực sự đang chạy trong một hệ thống cũ. Điều đó có thể là việc thay đổi mã kiểm soát nhiều lần trong vòng 10 hoặc 15 năm qua, hay tài liệu không theo kịp. Đó không phải là một vấn đề lớn với các hệ thống mới hơn, nhưng với các công nghệ cũ thì lại chẳng phải là việc dễ dàng. "Một số các hệ thống di sản không có tính năng tài liệu hóa vẫn còn được sử dụng đến nay," ông Marjorie Ochsner, quản lý tiếp thị cho Honeywell Process Solutions. "Hệ thống có thể được cài đặt để hoạt động được đến 30 và thậm chí 40 tuổi. Khi bạn tới tuổi đó, không chỉ là không có tính năng tài liệu hóa, bạn cũng có thể bị mất những thiết kế ban đầu. Thật khó để biết tại sao mọi thứ đã thay đổi từ hình thức ban đầu của họ. Bạn có thể có một bản sao tốt của những gì được xây dựng, nhưng với những gì thay đổi có thể chẳng có được tài liệu đúng".
Siemens Keiser cho biết thêm, "Những người biết hoạt động cụ thể của các quá trình sẽ viết những gì cần thiết và sau đó nó được dịch sang mã kiểm soát. Vì vậy, nó chỉ là một hình ảnh của kiến thức, nhưng bạn không nên dựa vào các mã điều khiển cho việc lưu giữ tất cả các kiến thức đó. Bạn nên có một số cách để lưu giữ trong sổ sách các thủ tục hoặc tài liệu. Phải chắc rằng nó không chỉ ở trong đầu một người".
Kế hoạch di chuyển/nâng cấp
Hiểu biết những gì là thực sự đang chạy trong hệ thống của bạn trở nên đặc biệt quan trọng khi lên kế hoạch di chuyển hay nâng cấp hệ thống. Như Bitto chỉ ra, nếu mọi thứ không được chuyển đến hệ thống mới một cách chính xác, có nhiều yếu tố đó phải được thực hiện lại và điều này có thể rất tốn kém. Ochsner nói rằng không có thay thế cho việc thiết kế kỹ thuật triệt để ở giai đoạn đầu của một dự án chuyển đổi. Do giá trị của IP, người dùng thường muốn có thể tái sử dụng được khi chuyển sang hệ thống khác. Với các công ty lớn có nhiều nhà máy làm quá trình này, nhất quán từ vị trí đến vị trí là một vấn đề rất quan trọng. Honeywell của Morse cho biết thêm, " Mỗi khách hàng có một cách tiếp cận tiêu chuẩn cho quy trình nhất định. Họ cho rằng tiêu chuẩn rất khắt khe bởi vì họ thấy giá trị to lớn của IP và việc tiết kiệm chi phí vòng đời của những gì nắm giữ tiêu chuẩn. Một khách hàng của chúng tôi đã tái tạo thiết kế của họ cho mỗi nhà máy theo một loại cụ thể và điều duy nhất họ sẽ cho chúng tôi thay đổi là cái gì cần làm với mã số điện thoại hoặc ngôn ngữ địa phương. Họ nhìn thấy giá trị kinh tế lớn trong cách tiếp cận đó".
Khi nghĩ về một hệ thống mới, khách hàng cần nắm rõ ràng những gì họ muốn, nhưng có một yếu tố linh hoạt của hệ thống cũ có thể cho phép sử dụng trong những thời gian dài hơn. "Chúng tôi đang nhìn thấy nhiều khách hàng của chúng tôi muốn nhắm đến các đối tượng tái sử dụng", ông Kam Yuen, quản lý sản phẩm, GE Process Solution Group. "Có nhiều lý do để làm điều đó, bao gồm cả tiết kiệm chi phí kỹ thuật, nhưng quan trọng hơn đó là bảo vệ IP. Một số khách hàng đến với chúng tôi và nói, “Chúng tôi chỉ muốn sử dụng các công cụ của bạn theo một cách nhất định. Nó thường vì một yêu cầu cụ thể mà họ muốn trong sản phẩm, và họ muốn chúng tôi giúp đỡ họ. Nhưng đôi khi cách khách hàng muốn sử dụng công cụ có thể giới hạn khả năng của nó".
Phát ngôn viên Muray của ABB đồng ý với ý kiến đó, nhưng cho thấy rằng khách hàng có thể được thuyết phục: "Có nhiều trường hợp khách hàng của chúng tôi di chuyển sang nền tảng mới như vậy. Sau đó, chúng tôi bắt đầu các cuộc đàm thoại và thảo luận về khả năng tận dụng của hệ thống cũ và đi sâu vào việc nâng cao đáng kể khả năng giám sát và báo động. Nếu bạn thực hiện chuyển đổi, sẽ có rất nhiều việc bạn cần phải làm. Tuy nhiên, nếu bạn cố gắng làm quá nhiều cùng một lúc, nó sẽ quá tải".
Trong một số trường hợp, khách hàng lựa chọn để thay đổi chính xác theo những ý tưởng có vẻ tốt trong thời điểm chọn lựa thực hiện trong năm qua. "Với sự xuất hiện các tình huống bất thường trong các tiêu chuẩn quản lý, các công ty hướng người dùng sử dụng theo những tiêu chuẩn đồ họa cơ bản", theo ông Taylor McDevitt- Invensys. "Màn hình sử dụng nhiều màu xám, và ít màu sắc có nghĩa là tình hình bình thường. Họ chỉ sử dụng màu sắc khi một cái gì đó sai lầm đang diễn ra, và các màn hình không nên được lộn xộn. Với các giao diện người dùng quản lý đầu tiên, xu hướng là tự động hóa toàn bộ quá trình và điều đó làm cho nó trở nên giống một thiết bị chơi game hơn là một màn hình kiểm soát. Đến một lúc nhất định, họ thấy đã có quá nhiều dữ liệu, quá nhiều hoạt động và điều cần thiết chính là một giao diện người dùng đơn giản hóa".
Bất kể bạn đang có kế hoạch gì nhằm thay đổi hệ thống kiểm soát của bạn, hoặc bạn có thể làm tất cả chỉ để duy trì những gì bạn có, việc giữ quyền xử lý về sở hữu trí tuệ là quan trọng hơn bao giờ hết. Sự đa dạng của các hình thức IP, bao gồm cả những cả các yếu tố như quá trình khai thác, điều khiển/kiểm soát, và tài liệu, cho thấy rằng một chiến lược đa dạng là cần thiết để có thể bảo vệ tất cả.

Tuyên Vũ (Theo controleng.com)
Số 115 (5/2010)♦Tạp chí tự động hóa ngày nay


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

 

Tìm kiếm

Quảng cáo&Liên kết




 



 

 

Mới cập nhật